Zaczynam grzebać. Dokopuję się analizy CIA z jesieni 1981 roku. „Całkowicie wykluczamy możliwość wejścia wojsk sowieckich do Polski”. „Interwencja spowodowałaby osłabienie sił Układu Warszawskiego tak, że przywrócenie równowagi trwałoby osiem lat”.
Starszy kolega mówi, że Amerykanie nie mieli pojęcia ani o ówczesnej Polsce, ani Związku Radzieckim.
Gdy pytam go, czy istnieje jakikolwiek dowód, który przekonałby go o tym, że interwencji miało nie być – odkłada słuchawkę.

Rozmawiam z usuniętym z wojska w 1968 roku wyższym oficerem żydowskiego pochodzenia. Mówi, że część uderzeniowa LWP była jakby wyjęta ze struktury PRL, Polska Ludowa fundowała wyposażenie, dostarczała poborowych, jednostki były podległe Sowietom z dowództwa Układu Warszawskiego. Trudno było mówić wtedy o polskich generałach. To byli sowieccy generałowie polskiego pochodzenia.

Rozmawiam z oficerem, który w latach 80. dowodził kompanią czołgów. „Każdego dnia byliśmy gotowi zaatakować Europę Zachodnią. Byliśmy przygotowani do walk z użyciem taktycznej broni jądrowej. Alarmowy wyjazd z koszar ćwiczyliśmy co kilka tygodni”.

Były korespondent w Moskwie: „Na koniec rozmowy z jednym z ministrów spraw zagranicznych ZSRR już przy wyłączonym magnetofonie usłyszałem »Związek Radziecki w swojej historii bał się tylko jednego Polaka – marszałka Piłsudskiego, postanowiliśmy więc zrobić sobie własnego – i zrobiliśmy towarzysza Jaruzelskiego«”.

17. 2007
Ojciec opowiada mi o swoim znajomym z Long Island. Witek był pilotem su-20. Dumą wsi, z której pochodził. 13 grudnia oficer polityczny podczas specjalnej odprawy powiedział: „Towarzysze, przysięgaliście bronić ojczyzny przeciw wrogom zewnętrznym i wewnętrznym. Dziś zaatakował ten wewnętrzny. I partia postawiła zadanie, żeby ojczyznę przed tym wrogiem wszelkimi siłami obronić”. Witek zapytał: „To znaczy, że jeżeli partia rozkaże mi zbombardować chałupę mojej matki, to mam to zrobić?”, „Tak jest” – odpowiedział polityczny. „No to ja pierdolę taką partię” – powiedział Witek i rzucił legitymacją.

18. 2008
Mechanik samochodowy, który przyznaje się do tego, że był podsekretarzem stanu w MON za Olszewskiego: „Uważam, że ktoś powinien zrobić badania DNA Jaruzelskiego, są poważne podejrzenia, że to podstawiony przez ruskich agent”.

19. 2009
Ojciec opowiada mi o pułkowniku Kantku, szefie łączności w WUSW w Krakowie, który 13 grudnia 1981 roku nie wykonał rozkazu wyłączenia wszystkich telefonów w mieście. Zostawił włączone automaty telefoniczne. „No przecież jakby ludzie mogli wezwać pogotowie” – tłumaczył. Ledwo uniknął sądu wojennego. Później w radio słyszę, że nikt nie policzył, ile osób w kraju zmarło, bo nie było jak wezwać pogotowia.

20. 2009
Dzwoni kolega. Był na premierze „Domu złego” Smarzowskiego. Jest wściekły. Mówi, że nie wie po co się robi takie filmy. Odpowiadam, że stan wojenny na prowincji wyglądał nieco inaczej niż w Warszawie. „Ale ja nie chcę o tym wiedzieć” – prawie krzyczy.

21. 2010
Dzwoni inny kolega: byłem 13. pod domem generała. Było nas parę tysięcy ludzi. Niesamowita atmosfera. Duch w narodzie nie ginie.

22. 2011
Dostałem od Rogera Boyesa „Noc generała” Gabriela Mérétika. Czytam, że internowani funkcjonariusze PZPR oraz doradcy Solidarności trafili do wojskowych ośrodków wypoczynkowych. Zwykli członkowie związku do więzień bądź specjalnie przygotowanych obozów.

23. 2011
Rozmawiamy z kolegą. Mówi, że wszystkie grzechy generała, te z lat 40., udział w antysemickich czystkach, w masakrze 1970, nawet ofiary stanu wojennego można mu wybaczyć, bo najpierw uchronił kraj przed sowiecką interwencją, a potem pokojowo oddał władzę. Pytam, a co jeżeli interwencji miało nie być, a władza wysunęła mu się z rąk, bo się posypał ZSRR? Odpowiada, że woli wierzyć, że tak nie było. Bo inaczej całe 20 lat wolności by było chuja warte.